Ministerstwo Finansów korzysta ze wszystkich dostępnych środków w celu ograniczenia luki w VAT. W tej kadencji były już stosowane zwiększone kontrole, modyfikacje przepisów transportowych, nowe regulacje dotyczące cen transferowych, restrukturyzacje urzędów, a teraz nadszedł czas na zaostrzenie kar przewidzianych w kodeksie karnym za czyny umożliwiające wyłudzenie zwrotu podatku VAT. Od 1 marca niektóre przestępstwa związane z podatkami są karane tak jak morderstwo. Jakie czyny zostały objęte nowym katalogiem kar?

Pierwszy wskazany w Kodeksie Karnym czyn polega na przerabianiu i podrabianiu faktur. Takie działanie nazywane jest fałszerstwem materialnym. Drugi rodzaj czynu określony został jako poświadczenie nieprawdy co do okoliczności wystawienia faktury, określane jako fałszerstwo intelektualne. Warunkiem wspólnym dla obydwu działań jest ich cel, polegający na wyłudzeniu zwrotu podatku VAT. Kara dotknie zatem nie tylko fałszerza, ale także podatnika czerpiącego świadomie korzyść ze sfałszowanej faktury.

Jakie kary przewiduje Kodeks po nowelizacji?

  • Jednorazowe popełnienie któregoś z powyższych przestępstw wiąże się z karą od 6 miesięcy do 8 lat więzienia;
  • Jeśli jednak sprawca uczyni z procederu stałe źródło dochodów lub kwota wyłudzenia przekroczy 5 mln zł, kara wynosić będzie od 3 do 15 lat pozbawienia wolności;
  • Największe emocje budzi przepis dotyczący wyłudzeń przewyższających 10 mln zł. Przewidziane wówczas kary pozbawienia wolności wynoszą od 5 aż do 25 lat. Oznacza to, że wyłudzenie na wielką skalę zagrożone jest w kodeksie karnym najsurowszą, oprócz dożywotniego pozbawienia wolności, karą;
  • Sprawca może dodatkowo zostać ukarany grzywną wynoszącą do 3000 stawek dziennych (od 30 tys. zł do 6 mln zł).

W uzasadnieniu projektu Minister wskazał, że uczciwi przedsiębiorcy nie mają podstaw do obaw, gdyż przesłanką karalności używania faktur niezgodnych z rzeczywistością jest działanie podatnika w celu wyłudzenia korzyści podatkowej. Oznacza to, że nieświadome przedstawienie faktury obarczonej pomyłką nie stanowi przestępstwa.

Nowe regulacje budzą obawy przedsiębiorców, gdyż przy nieuświadomionym udziale w karuzeli VATowskiej podatnik może być błędnie uznany za świadomego współsprawcę przestępstwa. Jeśli podatnik będzie podejrzewał, że został wplątany w działania niezgodne z prawem, powinien niezwłocznie zgłosić ten fakt odpowiedniemu organowi ścigania, dzięki czemu uniknie odpowiedzialności karnej.

Mimo podniesionych obaw należy pamiętać o ratio legis wprowadzanych przepisów. Według szacunków, przez proceder fałszowania faktur Skarb Państwa traci około 80 mld złotych rocznie. Skala tej luki powoduje, że funkcjonowanie uczciwych przedsiębiorców jest znacznie utrudnione przez działania konkurencji z czarnej strefy.

jacek-trusinski
radca prawny Jacek Trusiński,
wspólnik zarządzający Kancelarii Pałucki Trusiński

 

mikolal-bwp

Mikołaj Mroziński,
asystent Kancelarii Pałucki Trusiński

logo